Persoonlike lening of korttermynlening? Hoe om die twee eerlik te vergelyk

Jy het geld nodig voor Vrydag, en twee aanbiedings lê voor jou. Die een is ’n persoonlike lening met ’n paaiement van ’n paar honderd rand ’n maand oor ’n jaar of meer. Die ander is ’n korttermynlening — die soort wat mense ’n betaaldaglening noem — wat jy in een slag delg wanneer jou salaris inkom. Die tweede een klink kleiner, korter en eenvoudiger, en dis presies waar die meeste mense die verkeerde afdraai vat. Die vraag is nooit watter paaiement die kleinste lyk nie. Die vraag is hoeveel rand jy in totaal terugbetaal vir elke rand wat jy leen, en oor hoe lank jy daardie geld eintlik gebruik.

Twee produkte met twee heeltemal verskillende termyne

Albei produkte kom van kredietgewers wat by die Nasionale Kredietreguleerder (NKR) geregistreer moet wees, en albei val onder die Nasionale Kredietwet. Daar hou die ooreenkoms op.

’n Persoonlike lening is ’n vaste bedrag oor ’n vaste termyn teen ’n vaste paaiement. Jy leen ’n bedrag, die kredietgewer stel ’n rentekoers by aansoek op grond van jou kredietrekord en inkomste, en dan staan die paaiement vas totdat die skuld weg is. Bo-op die rente kom ’n eenmalige inisieringsfooi wat gewoonlik by die kapitaal gevoeg word, ’n maandelikse diensfooi, en dikwels kredietlewensdekking wat die uitstaande saldo delg as jy sterf of permanent ongeskik raak.

’n Korttermynlening is dieselfde vier bestanddele — rente, inisieringsfooi, diensfooi en dekking — saamgepers in een tot ses maande. Die bedrae is kleiner, die aansoek is vinniger, en die hele skuld is gewoonlik op een datum opeisbaar. Die produk is nie onwettig of skelm nie; dit is ’n gereguleerde produk met sy eie perkstruktuur onder die Wet. Die maksimums vir albei produkte skuif saam met die repokoers, wat tans op 7.00% staan met prima op 10.50%, en ons hou daardie perke in ’n aparte gids by: sien die maksimum rentekoerse wat in Suid-Afrika toegelaat word. Geen ongesekureerde lening word naby prima geprys nie, en niemand behoort dit te verwag nie.

Waarom ’n maandsyfer jou mislei

Kredietgewers verkoop albei produkte met ’n maandelikse getal, want ’n maandelikse getal klink altyd hanteerbaar. Die probleem is dat ’n maandsyfer op sy eie niks oor die termyn sê nie, en die termyn is juis waar die hele verskil sit.

Aan die een kant kan ’n baie lang termyn ’n groot totaal in ’n klein paaiement wegsteek. Aan die ander kant — en dis die kant wat mense onderskat — kan ’n baie kort termyn ’n groot koste in ’n enkele betaling wegsteek. Die inisieringsfooi is ’n eenmalige bedrag wat nie kleiner word omdat jou lening korter is nie. Op ’n lening van twee jaar word daardie fooi oor vier-en-twintig maande van kredietgebruik uitgesmeer. Op ’n lening van een maand dra daardie een maand die volle fooi. Dieselfde rand aan koste, gedeel deur ’n baie korter tydperk, is ’n heeltemal ander prys.

Dit is hoekom die vergelyking nie tussen twee paaiemente gemaak kan word nie. Dit moet tussen twee totale gemaak word.

Die enigste vergelyking wat werk

Doen dit in drie stappe, en doen dit met die kredietgewer se eie kwotasie voor jou. Elke geregistreerde kredietgewer moet jou ’n vooraf-kwotasie gee wat die rente, die inisieringsfooi, die diensfooi en die premie vir kredietlewensdekking afsonderlik uitspel.

Stap een: tel die totale terugbetaling op. Vermenigvuldig die paaiement met die aantal maande in die termyn, en tel enige bedrag by wat jy apart betaal. Dit is die enigste getal wat saak maak.

Stap twee: deel dit deur die bedrag wat jy geleen het. Nou het jy koste per rand geleen — ’n suiwer getal wat jy tussen enige twee aanbiedings kan vergelyk, ongeag bedrag of termyn.

Stap drie: deel daardie koste deur die aantal maande. Nou het jy koste per rand per maand van krediet, en dis hier waar ’n korttermynlening se ware prys uitkom.

’n Voorbeeld met aangenome ronde syfers — dit is illustrasie, nie ’n aanbod of ’n aanhaling van enige kredietgewer nie. Sê jy het R5 000 nodig.

Die korttermynlening vra een betaling van R5 900 oor een maand. Totale terugbetaling R5 900, koste R900, koste per rand geleen 18 sent, oor een maand van krediet.

Die persoonlike lening vra R550 per maand oor 12 maande. Totale terugbetaling R6 600, koste R1 600, koste per rand geleen 32 sent — maar oor twaalf maande van krediet, wat op ongeveer 2,7 sent per rand per maand neerkom.

Kyk mooi na wat daardie twee reëls sê. In totale rand is die kort opsie goedkoper: R900 teenoor R1 600. Per maand van krediet is dit sowat sewe keer duurder. Albei stellings is waar, en watter een op jou van toepassing is, hang net van een ding af: of jy die lening werklik ná een maand toemaak. Ons persoonlike lening-sakrekenaar doen die eerste twee stappe vir jou, en by ons vergelyking van persoonlike lenings kan jy die totale langs mekaar sit.

Die hernuwingsvalstrik

Hier breek die ding. Die betaaldag kom, die volle bedrag word afgetrek, en dan is die res van die maand se geld skielik te min. Die maklikste uitweg is ’n nuwe korttermynlening om die gat te vul. Dit is hernuwing — rollover — en dit is die enkele grootste rede waarom ’n produk wat vir een maand ontwerp is, mense jare lank hou.

Elke nuwe ooreenkoms is regtens ’n nuwe lening. Dit dra sy eie inisieringsfooi, sy eie diensfooi en sy eie dekking. Jy leen nie meer geld nie; jy koop net weer dieselfde maand. Neem die voorbeeld hierbo en hernu dit ses keer: 6 × R900 is R5 400 aan koste op ’n behoefte van R5 000 — meer as drie keer die R1 600 van die twaalfmaande-lening — en aan die einde skuld jy steeds die volle R5 000.

Dit is die presiese oomblik waarop ’n eenmalige probleem in ’n permanente maandelikse uitgawe verander. As jy jouself hoor sê "ek vat nog een net hierdie keer", is dit nie ’n kontantvloeiprobleem nie — dit is ’n strukturele tekort, en ’n produk met ’n einddatum is die regte gereedskap daarvoor.

Wanneer die korttermynlening wel die verstandige keuse is

Wees eerlik oor die ander kant. Vir ’n werklik kort, werklik eenmalige gaping wat jy met sekerheid op betaaldag kan toemaak, kan ’n korttermynlening in totale rand goedkoper wees as die alternatiewe wat mense andersins gebruik.

Vergelyk dit met ’n debietorder wat afspring. Jy betaal ’n strafooi by die bank, dikwels nog ’n fooi by die begunstigde, en die mislukte betaling kan jou kredietrekord raak. Vergelyk dit met ’n ongemagtigde oortrokke rekening, waar die bank se koste vinnig oploop en die rekening self vasgevries kan word. Teenoor daardie twee kan een maand se korttermynlening die goedkoper en netjieser uitkoms wees, en dit is nie skaam om so te sê nie.

Wat dit skeef maak, is nie die produk nie — dit is die aanname. Dit gaan skeef wanneer die geld wat die lening moet delg nie ’n vaste, seker inkomste is nie; wanneer die paaiement so groot is dat jy weer sonder geld sit sodra dit afgetrek is; en wanneer jy dieselfde produk ’n tweede keer gebruik voordat die eerste een klaar afbetaal is. Kredietgewers moet ’n bekostigbaarheidstoets doen voor hulle jou goedkeur, maar hulle toets nie of jy ná die paaiement nog kan lewe nie. Lees hoe daardie beoordeling werk in hoe kredietgewers bekostigbaarheid bepaal en doen jou eie som eerlik.

Alternatiewe wat mense miskyk

Vra jou werkgewer. Baie werkgewers gee ’n salarisvoorskot of ’n rentevrye noodlening teen die volgende maand se salaris. Dit kos gewoonlik niks, dit verskyn nie op jou kredietrekord nie, en die gesprek is korter as ’n aansoek. Min mense vra, want dit voel ongemaklik. Die ongemak duur vyf minute; ’n hernuwingsiklus duur maande.

Bel die skuldeiser voordat die betaling misluk. Die meeste kredietgewers, mediese fondse en munisipaliteite sal ’n betaaldatum skuif of ’n bedrag oor twee maande versprei as jy vooraf vra. ’n Reëling wat jy self opgestel het, kos byna altyd minder as ’n nuwe lening, en dit hou jou rekord skoon. Wag jy tot die dag ná die versuim, val daardie opsie weg.

Bou die strukturele oplossing. ’n Noodfonds is die enigste ding wat hierdie hele keuse laat verdwyn. Selfs een maand se noodsaaklike uitgawes in ’n aparte rekening beteken dat ’n gebarste geyser nie ’n kredietbesluit word nie. Werk uit hoeveel jy nodig het met ons noodfonds-sakrekenaar, en begin klein — ’n outomatiese oorplasing op betaaldag werk beter as goeie voornemens.

Gereelde vrae

Skaad ’n korttermynlening my kredietrekord?

Die lening self skaad jou rekord nie as jy dit betyds en volledig betaal nie. Wat wel tel, is die patroon: herhaalde klein leningsaansoeke oor ’n kort tydperk lyk vir ’n toekomstige kredietgewer soos kontantvloeidruk, en elke gemiste paaiement word aangeteken. ’n Enkele lening wat netjies afgehandel is, is nie ’n probleem nie.

Kan ek ’n korttermynlening vroeg terugbetaal en fooie spaar?

Jy mag altyd vervroegd delg, en jy spaar die rente vir die dae wat jy nie meer skuld nie. Die inisieringsfooi kry jy egter nie terug nie, want dit is reeds by die kapitaal gevoeg toe die ooreenkoms begin het. Op ’n baie kort termyn is daardie fooi die grootste deel van die koste, en daarom is vroeë delging op hierdie produk minder waardevol as op ’n lang lening.

Is kredietlewensdekking verpligtend?

’n Kredietgewer mag vereis dat die skuld gedek word, maar mag jou nie dwing om die dekking by hulle te koop nie. Jy mag ’n bestaande polis sedeer as dit die vereistes nakom. Vra altyd wat die premie is en tel dit by jou totale terugbetaling — laat dit nooit buite jou som nie.